NERWICA NATRĘCTW

Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne (inaczej nerwica natręctw) polega na występowaniu nawracających, natrętnych myśli (tzw. obsesji) i/lub przymusowych czynności (tzw. kompulsji), którym nieodłącznie towarzyszy lęk. Zarówno myśli, jak i czynności są zazwyczaj przykre dla pacjenta i próbuje się on im przeciwstawiać, ale zazwyczaj próby te są bezskuteczne.


Obsesyjne myśli mogą dotyczyć rzeczy nieprzyjemnych, obscenicznych, bluźnierczych, agresywnych, których pacjent nie akceptuje, ale jednocześnie uważa je za własne.

 

Najczęściej występujące to:

  •  
    • Obsesyjne wątpliwości, np. ciągłe analizowanie wykonanych czynności prowadzące do kompulsyjnego sprawdzania (np. czy zamknięte są drzwi, okna, wyłączony gaz).
    • Obsesje hipochondryczne (obsesyjny lęk przed chorobą, zarazkami, śmiercią).
    • Obsesje religijne, czyli szczególnie dokuczliwe, natrętne myśli bądź wyobrażenia zakłócające spokój w czasie modlitwy, medytacji (np. natrętne, bluźniercze, seksualne myśli podczas mszy, chęć wypowiedzenia plugawych słów w kościele).
    • Obsesje kontrastowe, tj. nigdy nie realizowane agresywne zamiary wobec osób bliskich (np. obsesyjna, niechciana, lękowa myśl o zabiciu dziecka, rodzica).

 

Podobnie czynności kompulsyjne mogą być niechciane, ale pacjent „musi je wykonać” w celu zmniejszenia napięcia wewnętrznego, narastającego przy próbie opierania się im. Ich zaniechanie lub skrócenie wywołuje lęk i poczucie dyskomfortu. Pojawiają się w reakcji na obsesyjne myśli. Mogą obejmować pojedyncze czynności lub całe serie długotrwałych rytuałów.

Kompulsje przejawiają się przede wszystkim jako:

  •  
    • Mycie i czyszczenie (rąk, ciała, ubrania lub urządzeń codziennego użytku) w obawie przed zarazkami.
    • Sprawdzanie wykonanych wcześniej czynności (np. czy drzwi lub okna są zamknięte , kurki od gazu zakręcone, a światło i urządzenia elektryczne wyłączone)
    • Porządkowanie, układanie (często perfekcyjne, dążące do symetrii, np. układanie skarpetek wg. kolorów). W przypadku, gdy ktoś naruszy ten misterny układ, pojawia się przymus ponownego układania.
    • Liczenie np. mijanych w czasie podróży znaków drogowych, słupów telegraficznych, okien.
    • Przymus chodzenia określoną trasą, omijania rys płyt chodnikowych, stąpania tylko po nieparzystych stopniach schodów.

 

Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne mogą przebiegać z przewagą myśli natrętnych lub z przewagą czynności natrętnych. Nieleczone, stają się źródłem udręki i mogą opanować niemal każdą dziedzinę życia. Nerwica natręctw jest jednak chorobą uleczalną. Najważniejsze, aby zidentyfikować objawy i rozpocząć odpowiednie leczenie. Powrót do prawidłowego funkcjonowania zapewnia połączenie farmakoterapii z psychoterapią.